ASAFES Estatuan mota honetako lehen elkartea izan zen, eta gaur egungo Salud Mental España Konfederazioaren eta Euskadiko senideen eta gaixotasun mentala duten pertsonen federazioa sortzaileetako bat ere izan zen.

1976an sortutako ekimen aitzindari honek —Las Nieves zentroan ingresatuta zeuden pertsonen senideek bultzatuta— gaur egun arreta integrala eskaintzen die osasun mentaleko arazoak dituzten pertsonei eta haien inguruari, laneratzea eta gizarteratzea bezalako alderdiak barne hartuta.

Reunión de Junta de ASAFES – 1982
ASAFESek gaur aurkeztu ditu bere 50. urteurrena ospatzeko jarduera-programaren ildo nagusiak. Elkartea Estatu mailan sortutako lehena izan zen bere ezaugarrietan, eta, gainera, osasun mentaleko arazoak zituzten pertsonen senideen ekimenetik sortu zen; ikuspegi aitzindari eta parte-hartzailea izan zen, eta gaur egun ere kolektibo hauen inklusio osoaren alde borrokan jarraitzen duten erakundeen abangoardian kokatzen du.
Aurkezpena Arabako Foru Aldundia-n egindako prentsaurrekoan izan da, Gorka Urtaran Gizarte Politiketako diputatuarekin batera. Bertan parte hartu dute, halaber, elkarteko presidenteak, Elena Ortiz de Zarate-k; kudeatzaileak, Vanesa Vadillo-k; eta elkarteko bi kidek: osasun mentaleko arazoak dituen pertsona batek eta boluntario batek.
ASAFESek 50 urteko ibilbide hau ospatzeko aukeratu duen leloa honakoa da: “50 urte zure ondoan / 50 años a tu lado”. Lelo horren bidez, elkarteak urte hauetan guztietan eskaini duen eta eskaintzen jarraitzen duen laguntza eta bidelaguntza azpimarratu nahi du, oraindik aurreiritziei aurre egin behar dien kolektibo baten egunerokoan funtsezkoa dena.
Gorka Urtaran-ek nabarmendu du Arabako Foru Aldundia 1998tik ari dela ASAFESen alboan, etenik gabeko lankidetzan, bai elkartearen jarduerak mantentzen, bai osasun mentaleko arazoak dituzten pertsonentzat eta haien familientzat zerbitzu eta programak garatzen.
Elkartearen presidenteak azpimarratu du, halaber, 1976an ASAFES sortu zuten lehen familien ikuspegi ausarta: garai hartan osasun mentala tabu zen oraindik, eta ikuspegia soilik terapeutikoa zen. Familia talde batek, Carmen Berasategi-ren gidaritzapean, elkartea sortu zuen eta lehen jardunaldiak antolatu zituen. 1982az geroztik, dibulgazio-lan etengabea egin dute, besteak beste Kaskarinia aldizkaria ere argitaratzen dugu, gai honen inguruan sentsibilizazioa lantzeko; eta, gainera, 1983an gaur egungo Salud Mental España Konfederazioa eta 1987an Euskadiko senideen eta gaixotasun mentala duten pertsonen federazioa sortu zituen talde eragilearen parte ere izan ginen. Lan aitzindari eta berritzailea izan da hori, eta gaur egun penintsula osoan erreferentziazko elkarteetako bat izateko oinarria jarri du», azaldu zuen Elena Ortiz de Zarate-k.

Aldarrikatzeko eta sentsibilizatzeko programa
Vanesa Vadillo-k aurkeztu duen programak ospatzea ez ezik, elkartearen lana aldarrikatzea eta Arabako gizartea sentsibilizatzea du helburu. Hurrengo hilabeteetan ate irekien jardunaldiak, herritarrei zuzendutako tailerrak eta lurraldeko ekitaldietan parte-hartzea antolatuko dira, besteak beste Korrika-n.
Ekitaldi nagusia uztailaren 2an egingo da Palacio Europa jauregian, eta bertan 50 urte hauetan lagundu duten pertsona eta erakundeei aitortza egingo zaie, baita etorkizuneko erronkak aurkeztu ere.
Ikuspegi integrala eta laguntza-sarea
Azken 50 urteotan, ASAFESek laguntza integraleko eredua garatu du, pertsona eta haien ingurua ardatz hartuta. Zerbitzu eta programen katalogo zabal bat eskaintzen du, laneratzea (RAEP enplegu-zentro berezia, PILA programaren bidez) edo eguneroko bizitzarako laguntza (Argibide eguneko zentroa) bezalako arloak barne.

ASAFES, Arabako Gizarte Politiketako diputatu nagusiarekin, Gorka Urtaran-ekin
Halaber, Zainduz (atseden programa), Erroak (gazte gunea) edo harrera eta gizarte-laguntzako programak bezalako zerbitzuak ere baditu. Guztira, 2.000 pertsona baino gehiagori eman die babesa.
Amaitzeko, Gorka Urtaran-ek azpimarratu du oraindik ere badagoela bidea egiteko estigmatizazioaren aurka, eta beharrezkoa dela lanean jarraitzea aukera-berdintasuna bermatzeko.
